خانه > آموزش, آموزش کامپیوتر, آموزش اینترنت > مقدمه ای بر visual Basic 6

مقدمه ای بر visual Basic 6


آموزش نصب برنامه :

در ابتدا باید بتوانیم برنامه را به درستی نصب کنیم تا در ادامه بتوانیم با آن کار کنیم و برای نصب برنامه ویژوال بیسیک 6 باید مراحل زیر را طی کرد .

نصب نرم افزار visual basic 6.0

برای نصب برنامه ابتدا دیسک برنامه را داخل درایو سی دی رام قرار داده و در ادامه منتظر می مانیم تا auto run برنامه اجرا شود (در صورتی که برنمامه با auto run اجرا نشد در ریشه درایو CD خود بر روی آیکون setup.exe دابل کلیک کنید) برنامه نصب اجرا شده و اولین کادر نمایش میابد .

بازدن دکمه next در کادر دوم دکمه رادیویی I accept the agreement را انتخاب کنید و سپس دکمه next را بزنید و در کادر بعد در قسمت please enter your product’s ID number:  نیز عدد 1 را ده مرتبه تکرار کنید.

در کادر بعدی دکمه next را زده منتظر می مانیم تا پیغامی ظاهر شود با ظاهر شدن آن دکمه ok را زده و به کادر بعد می رویم در کادر جدید دکمه رادیویی custom را فعال کرده و به کادر بعد می رویم

در این کادر شما مسیر نصب برنامه را انتخاب می کنید و در زیر آن حجمی که برنامه اشغال میکند و فضای خالی دیسک را مشاهده میکنید با زدن دکمه next کادر کوچکی ظاهر میشود که از شما می خواهد تا منتظر بمانید.

در کادری که بعد از مدتی باز می شود بر روی دکمه continue کلیک کنید و در کادر بعد کلید ok را بزنید تا کادر کوچکی در صفحه مانیتور ظاهر شود در کادر بعد شما میتوانید زبان های برنامه نویسی ، اجزای گرافیکی و سایر ابزار مورد نیاز را انتخاب و نصب کنید .

با دکمه continue برنامه نصب را ادمه دهید تا بعد از سه مرحله نصب به درستی انجام گرفت را روءیت کنید با زدن کلید ok کادری باز میشود که در آن شما باید دکمه restart windows را بزنید تا سیستم مجدداً راه اندازی شود

پس از راه اندازی مجدد کادری ظاهر می شود که در آن check boxموجود را غیر فعال می کنید و سپس با زدن کلید next برنامه را از سر گیری می کنید پس از انجام این مرحله در صورت عدم نصب msdn پیغامی در این مورد ظاهر میشود که با زدن دکمه yes از آن عبور می کنیم در ادامه تا آخرین مرحله دکمه next رامیزنیم ودر کادر انتهایی نیز دکمه finish را میزنیم تا نصب برنامه خاتمه یابد.

و برای اجرا از منوی start زبان برنامه نویسی را اجرا میکنیم.

کلیات :

رایانه از دو بخش سخت افزار ونرم افزار تشکیل شده است و کاربر باید بتواند با سخت افزار ارتباط برقرار کند، در این جا نرم افزار به کمک کاربر می آید

نرم افزار ها مجموعه ای از داده ها و دستورالعمل ها هستند که به وسیله برنامه نویس و براساس قواعد مشخص نوشته می شوند .          نرم افزار ها دارای دسته بندی زیر می باشند:

سیستم عامل

کامپایلر ها و مفسرها

سیستمی           برنامه ها ی سودمند

انواع نرم افزار           کاربردی

 

زبان برنامه نویسی : به مجموعه ای از قواعد و دستورالعمل ها ی تعریف شده زبان برنامه نویسی می گوییم .

تقسیم بندی زبان های برنامه نویسی :

زبان های برنامه نویسی در سه سطح می باشند که در زیر توضیح داده شده اند

ماشین

زبان های سطح پایین

اسمبلی

انواع زبان برنامه نویسی        زبان های سطح میانی             c++وc

فرترن

زبان های سطح بالا                  بیسیک

پاسکال

 

سطح زبان های برنامه نویسی بر اساس نزدیکی آنها به زبان 0و1 تعیین می شود به صورتی که زبان های سطح پایین بسیار شبیه زبان ماشین هستند و زبان های سطح بالا به زبان انگلیسی شباهت دارند .

با پا به ارسعه وجود گذاردن رایانه ها زبان ها ی سطح پایین مورد استفاده قرار گرفتند که برنامه نویسی با آنها نیز کار مشکلی بود .با ساخت نسل دوم رایانه ها زبان دیگری به نام اسمبلی به وجود آمد که این زبان نیز به زبان ماشین نزدیک بود و با استفاده ی ساده تر با ارایه نسل سوم رایانه زبان هایی c و فرتن و بیسیک پا به میان گذاشتند که به تدریج به زبان محاوره ی انگلیسی نزدیک تر شدند از آن زمان کیفیت و کمیت زبان ها به کرات تغییر کرده است وبرای کاربردها و محیط های مختلف زبان ها ی مختلفی ارائه شده اند با این که کار با زبان ها ی برنامه نویسی نسل سوم آسان تر شده بود اما در پروژه واقعی باعث سر در گمی می شدند ، بنا بر این روند تکامل ادامه یافت تا زبان های ساخت یافته به وجود آمدند و این مشکل را بر طرف کردند در این روش می توان برنامه را به بخش ها ی کوچک تر تبدیل کرد و از آنها در هر بخشی از برنامه استفاده کرد در زبان هایی چون پاسکال وc و ویژوال بیسیک میتوان از این روش بهره جست ، با تمام محاسن این روش نگهداری اطلاعات زیاد در آن به علت جدای داده ها از بخش های کوچک تر برنامه مشکل است.

با به وجود آمدن برنامه نویسی شئ گرا تحولی در برنامه نویسی به وجود آمد . در این روش می توان داده ها و دستور العمل ها را دسته بندی کرد و در هر قسمت برنامه از آنها استفاده کرد . که به آنها شئ می گوییم و معروفترین برنامه های شئ گرا عبارتند از c++ و ویژوال بیسیک و دلفی که آنها علاوه بر ساخت یافتگی شئ گرا نیز هستند .

نکته : البته زبان ویژوال بیسیک از تمام امکانات شئ گرا مانند c++ برخوردار نیست و فقط میتواند به صورت شئ گرا نیز استفاده شود .

زبان های برنامه نویسی علاوه بر نوع سطح از نظر نوع ترجمه و اجرا نیز دسته بندی می شوند که این دسته بندی شامل دو مفسر ها  و مترجم هاست .

مفسرها :

این زبان ها برنامه را از بالا به پایین خط به خط ترجمه و در صورت عدم وجود خطا آن را  اجرا می کنند و قادر به ایجاد برنامه مستقل (Application) نیستند .

مترجم ها :

بر خلاف مفسر ها این نوع زبان ابتدا تمام برنامه را ترجمه کرده و در صورت عدم وجود خطا آن را اجرا می کند به عبارت دیگر این زبان ها  برنامه ی نوشته شده یا منبع (source ) را به زبان ماشین ترجمه می کنند که به آن مقصد ( object ) می گوییم و سپس آن را اجرا می کنند از مزایای این زبان این است که می توان قبل از اجرا خطا ها را رفع کرد و از برنامه نوشته شده فایل اجرایی مستقل ساخت چند نمونه از این زبان ها عبارتند از فرترن وc و پاسکال که زبان ویژوال بیسیک در دو دسته ی فوق جای می گیرد .

آشنایی با چند زبان سطح بالا :

زبان برنامه نویسی فرترن: این زبان از اولین زبان ها ی برنامه نویسی است و در برنامه نویسی های علمی با دقت بالا استفاده میشود .

زبان برنامه نویسی پاسکال: این زبان یک زبان ساخت یافته است که از آن در برنامه نویسی علمی تجاری استفاده میشود.

زبان برنامه نویسی c  : این زبان نیز ساخت یافته است و از قابلییت های فراوانی بر خوردار است و به عبارتی زبان برنامه نویسی سیستم است و در نسخه دیگر آن یعنی c++ قابلییت شئ گرایی نیز موجود است. و برایش نسخه ها ی دیگر همچون visual c++ و زc#.net  نیز به بازار آمده است .

زبان برنامه نویسی ویژوال بیسیک: این زبان در واقع حاصل توسعه ی زبان بیسیک است که برای گسترش برنامه نویسی بین دانش آموزان و دانش جویا ن عر ضه شده است و دار ای نسخه ها ی متفاوتی هم چون GWBASIC ( QUICK BASIC یا QBASIC و TURBOBASIC ) ارایه گردیده و با ظهور سیستم عامل ویندوز نیز خود ویژوال بیسک و هم اکنون نیز VISUAL BASIC . NET که کامل ترین نسخه ی آن است توسط شرکت مایکروسافت (MICROSOFT   ) به بازار رایانه ی جهان ارایه گردیده است .

تاریخچه ی اجمالی ویژوال بیسیک از آغاز تاکنون :

زبان بیسیک ابتدایی در حدود سال 1964 در کالج دارت موث به وسیله آقایان توماس کورتز و جان کمنی به وجود آمد .

با ظهور سیستم عامل 95 و 98 فقدان یک زبان آسان و قدرتمند برای استفاده در ویندوز مشهود شد از این رو در سال 1991 مایکروسافت با امکانات یک زبان برنامه نویسی قدرتمند و حرفه ای د ر ویندوز ارایه کرد . و در نهایت نسخه تکامل یافته آن به نام ویژوال بیسیک دات نت برای نسخه ی جدید ویندوز طراحی و ارایه شده است.

در ادامه به توصیف ویژگی های ویژوال بیسیک می پردازیم ç

ویژگی های ویژوال بیسیک :

یکی از مهم ترین ویژگی های زبان ویژوال بیسیک رابط گرافیکی آن است . رابط گرافیکی GUI ) ) در ویژوال بیسیک یکی از کامل ترین رابط های گرافیکی است که به وسیله ی آن می توان به راحتی برنامه های تحت ویندوز را ارایه کرد و از دیگر قابلیت ها ی این رابط گرافیکی قابلیت طراحی سریع برنامه (RAD )یکی دیگر از ویژگی های آن است. منظور از طراحی آسان یا RAD در ویژوال بیسیک این است که طراحی و تولید برنامه ها در این زبان به دلیل وجود ابزار های مناسب به سرعت انجام میشود . بنا بر این هزینه تولید در آن به طور قابل توجهی کاهش می یابد .

ویژگی دیگر زبان ویژوال بیسیک ویژگی مدیریت رویداد ها و اتفاقات می باشد . این زبان یک زبان روداد گراست . مزیتی که این زبان ها دارند این است که بر نامه نویس میتواند از قبل برای رویدادهایی هم چون کلیک های مأوس و صفحه کلید و رویدادهای دیگر نیز برنامه ریزی کند .

یکی دیگر از ویژگی های ویژوال بیسیک داشتن محیط IDE است . این محیط به برنامه نویس اجازه می دهد تا برنامه ی خود را به سهولت و طراحی ، تولید و خطا یابی و اجرا کند . این امکانات به وسیله ابزارهای متعددی که به صورت مجتمع در رابط گرافیکی ویژوال بیسیک قرار داده شده است قابل دسترسی است .

دیگر ویژگی این زبان برنامه نویسی دسترسی به برنامه های کاربردی ویندوز به وسیله توابع API است . این توابع از توابع داخلی

ویندوز هستند که برنامه را قادر میسازد تا از امکانات داخلی ویندوز استفاده نماید .

از دیگر جنبه هایی که تفاوت شگرفی بین این نسخه زبان ویژوال بیسیک و سایر نسخه ها ایجاد میکند توانایی برنامه نویسی شئ گرا است که توقعات یک برنامه نویس را نسبت به تعریف اشیاء وکلاس ها برطرف میکند . در برنامه نویسی ساخت یافته بر نامه ها با استفاده از رویه ها تقسیم بندی می شود و در برنام نویسی شئ گرا با استفاده از اشیا می توان مجموعه از دستورالعمل ها را در عنصر واحدی به نام شئ قرار داد .

ویژگی دیگر این زبان در نحوه تصحیح و برخورد با اشتباهات است که در هنگام طراحی یا اجرا برنامه رخ می دهد . که ویژوال بیسیک در زمینه کشف خطاهای نوشتاری و منطقی برنامه امکانات بسیار مناسبی در اختیار برنامه نویس میدهد و به وی امکان می دهد تا با استفاده از فرامین خطاهای غیر قابل پیش بینی را نیز در هنگام اجرا تشخیص داده و قدم در راه رفع آنها بگزارد .

از آغاز ارائه ویژوال بیسیک نسخه های متفاوتی از آن ارایه شده که در نسخه های آموزشی آن کاربر قابل به ساخت برنامه های اجرایی از نوع exe و dll را به همراه استفاده از کنترل های متعدد فراهم می آورد.  نگارش حرفه ای آن علاوه بر ویژگی های آموزشی آن امکان استفاده از کنترل های مربوط به بانک های اطلاعاتی ، کنترل های ActiveX و هم چنین به کار گیری ویزارد های مناسب و قابلیت استفاده در شبکه های محلی و استفاده از زبان SQL و تولید و طراحی برنامه های کاربردی با حجم زیاد را نیز دارد .

نحوه ی اجرای برنامه ویژوال بیسیک :

قبل از هر گونه اقدام برای یک پروژه باید نحوه اجرای برنامه و اجزای موجود در پنجره ی آن را فرا گرفت . برای اجرای برنامه به منوی استارت رفته و در all programs به دنبال Microsoft visual

Basic 6.0 بگردید و در آن فایل اجرای برنامه را با دابل کلیک اجرا کنید که در این صورت پنجره اصلی برنامه به همراه کادر new project نمایش داده می شود . در کادر محاوره ی new project سه زبانه همراه سه دکمه ویک کادر و لیست مشاهده می شود . در این کادر بر روی سربرگ new کلیک کنید ودر کادر لیست موجود در آن آیکن standard EXE را انتخاب کنید وسپس دکمه ی open را برگزینید . پروژه هایی که از نوع standard EXE هستند به شما اجازه ساخت یک برنامه مستقل برای اجرا در ویندوز را می دهند که به آنها Application می گویند را می دهند .

معرفی اجزای موجود در برنامه :

پنجره طراحی فرم : شما می توانید به وسیله این پنجره که در قسمت مرکزی برنامه ویژوال بیسیک قرار دارد تغییرات لازم را بر روی فرم برنامه که داخل آن است اعمال کرد .

شما می توانید به کمک زدن دکمه view object در پنجره پروژه و یا کلید های ترکیبی shift + F7  یا انتخاب گزینه object از منوی view فعال کنید .

پنجره پروژه (Project Explorer ) : در قسمت بالا و سمت راست پنجره ویژوال بیسیک پنجره یا مرور گر پروژه قرار دارد که اجزای تشکیل دهنده برنامه مانند پروژه ها و فرم ها را به صورت ساختار درختی نمایش می دهد . در این قسمت برنامه نویس قادر به مدیریت اجزای داخلی پروژه می باشد . و این پروژه را می توانید با استفاده ازدکمه Project Explorer در نوار ابزار استاندارد ، یا فشردن

کلید ترکیبی ctrl +r یا انتخاب گزینه Project Explorer از منوی View فعال کنید .

پنجره خواص (Properties Windows) : در زیر پنجره ی پروژه قرار گرفته وبه وسیله ی آن می توانید خواص و ویژگی های مربوط به فرم ها و کنترل ها را مشاهده و تنظیم کنید . پنجره خواص را می توانید با استفاده از دکمه Properties Windows در نوار ابزار استاندارد یا فشردن کلید F4 یا انتخاب گزینه ی Properties  Windows از منوی View فعال کنید .

نکته : در پنجره خواص با استفاده از دکمه های Alphabetic و categorized می توانید نحوه نمایش اسامی خواص را به صورت الفبایی یا موضوعی تعیین کنید و زمانی که یک خاصیت را برمی گزینید در پایین پنجره خواص توضیحاتی در مورد آن به صورت خلاصه نوشته می شود .

پنجره تعیین موقعیت (Form Layout Windows ) : که در زیر پنجره خواص قرار دارد و مکان قرار گیری فرم را برروی دسک تاپ نمایش می دهد و به علاوه می توان به کمک آن موقعیت پنجره را تغییر داد .

پنجره تعیین موقعیت را می توان با استفاده از دکمه Form Layout در نوار ابزار استاندارد یا انتخاب گزینه Form Layout Windows از منوی View  فعال کنید .

جعبه ابزار (Toolbox ) : در سمت چپ پنجره ویژوال بیسیک و طراحی فرم ، جعبه ابزار (Toolbox ) حاوی آیکن کنترل های مختلف

وجود دارد . جعبه ابزار را می توان با استفاده از دکمه Toolbox در نوار ابزار استاندارد یا انتخاب گزینه Toolbox ازمنوی View  فعال کرد .

کلیات پنجره :

در واقع اصلی ترین جزء تشکیل دهنده ی یک برنامه در ویژوال بیسیک پروژه است که از اجزای کوچک تری مانند فرم ها ، ماژول کد و ماژول کلاس تشکیل می شوند . فرم ها در واقع همان پنجره ها در ویندوز هستند و اطلاعات مربوط به شکل ظاهری برنامه و کنترل های موجود در آن را نگهداری می کنند . از کنترل ها جهت هدایت عملکرد برنامه ، انجام عملیات و تنظیمات مورد نظر در برنامه ها استفاده می شود ، عناصری مانند دکمه های فرمان ،کادرهای متن ، کادرهای لیست ، دکمه های انتخاب و کادرهای علامت نمونه از کنترل هستند و هر کدام از آنها یک یا چند ویژگی دارندکه به آن خاصیت می گویند که ما می توانیم  آنها را در پنجره ی خواص تنظیم نما ییم خواص و ویژگی یک فرم یا کنترل می تواند از داده های عددی یا رشته ای تشکیل شده باشد. ماژول های کد ، قطعاتی شامل کد ههستند که دستور العمل های مورد نیاز برنامه در آن ها قرار دارد . ماژول های کلاس نیز مانند ماژول های کد شامل قطعت کد هستند و از آنها در برنامه نویسی شئ گرا برای تعریف انواع کلاس ها استفاده می شود .

آشنایی با نحوه قرار دادن کنترل ها :

Toolbox مکانی است که در آن کنترل های متفاوتی وجود دارد تا برنامه نویس بتواند به راحتی به آنها دسترسی داشته باشد .

برای قرار دادن یک کنترل بر روی فرم ابتدا بر روی آیکن آن در جعبه ابزار کلیک کنید و سپس به داخل پنجره فرم رفته و با عمل دراگ کنترل مربوطه را داخل فرم جای می دهیم یا می توانید در جعبه ابزار روی آیکن کنترل مورد نظر دابل کلیک کنید ، سپس در پنجره خواص و با استفاده از خواص width و height عرض و ارتفاع  کنترل را تنظیم کنید . در هنگام ایجاد کنترل می توانید عرض ، ارتفاع و مختصات محل قرار گیری کنترل را در انتهای سمت راست نوار ابزار استاندارد مشاهده کنیدهم چنین می توان به کمک دراگ روی گیره های مربعی اطراف کنترل تنظیم کنید .

نحوه ذخیره سازی پروژه ها و فرم ها :

برای ذخیره سازی فرم در نوار منوی پنجره ویژوال بیسیک ابتدا روی منوی File و سپس گزینه Save Form1 As… کلیک کنید . کادر محاوره Save File As برای ذخیره سازی فرم ، نمایش داده می شود . همان طور که در این کادر محاوره مشاهده می کنید ، پسوند فایل فرم frm است .

البته فرم ها را به روش های زیر نیزمی توانید save کنید :

الف) در پنجره پروژه ، آیکن فرم را انتخاب کرده و روی آن کلیک راست کنید ، سپس گزینه Save Form1 As… را بر گزینید

ب) گزینه Save Form1 را از منوی File انتخاب کنید یا از کلید ترکیبی Ctrl + S استفاده کنید .

برای ذخیره سازی پروژه از منوی File گزینه Save Project As… را می زنیم . و می بینید که پروژه ها با پسوند vbp ذخیره می

شوند .

برای ذخیره پروژه ها می توان از سه روش زیر استفاده کرد :

الف) در پنجره پروژه آیکن پروژه را انتخاب کرده و روی آن کلیک راست کنید و سپس گزینه Save Project را برگزینید .

ب) گزینه Save Project را از منوی File انتخاب کنید .

ج) روی دکمه Save در نوار ابزار استاندارد کلیک کنید .

نکته : هر پروژه دارای یک خاصیت Name است که به وسیله ی آن امکان دسترسی و شنا سایی پروژه را امکان پذیر می کند برای تغییر نام یک پروژه می توانید روی منوی Project کلیک کنید و سپس گزینه Project Properties… را برگزینید تا کادر محاوره ای Project Properties برای تعیین یک عبارت به عنوان نام پروژه می توانید از حروف الفبای انگلیسی ، ارقام صفر تا 9 و کاراکتر خط زیر که باید با یک کاراکتر حرفی آغاز شود زیرا استفاده از کاراکترهای نقطه ، فضای خالی و علامت – مجاز نیست . دقت کنید برای تغییر نام در این کادر در سربرگ General عبارت مورد نظر را تایپ کنید و در پایان روی دکمه Ok کلیک کنید .

نحوه باز خوانی فایل پروژه وفرم :

برای این کار می توانید از طرق زیر عمل کنید :

الف) برای این کار می توانیم برروی فرم یا پروژه ی مورد نظر دابل کلیک نمایید تا در محیط برنامه ی ویژوال بیسیک قرار بگیرد .

ب) می توانید در هنگام باز کردن پروژه در کادر New Project به سربرگ Recent رفته ودر آن جا مسیر فایل را اجرا کرده و فایل مورد نظر را انتخاب کرده و کلید Open را فشار دهید .

پ) می توانید بعد از باز گشایی برنامه از نوار ابزار استاندارد دکمه ی Open را فشار دهید و فایل مورد نظر را انتخاب و با زدن کلید Open آن را وارد محیط برنامه نمایید .

ت) می توانید به منوی فایل رفته و گزینه ی Open را از آن جا انتخاب نماید و فایل مورد نظر را فراخوانی نمایید .

 

مرجع :

کتاب برنامه نویسی (الگوریتم ، فلوچارت و زبان VB )

موءلف : مهندس منصور ولی نژاد

انتشارات : دیباگران تهران

  1. هنوز دیدگاهی داده نشده است.
  1. No trackbacks yet.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: